
Waarom de kleuren van de keffiyeh ertoe doen
De keffiyeh, in Palestina bekend als de kufiya, wordt al eeuwenlang in de Arabische wereld gedragen. In die tijd heeft hij verschillende betekenislagen gekregen, die per land, gemeenschap en ontwerp verschillen. Anders dan een vlag, waarvan de symboliek officieel is vastgelegd, is de kleurentaal van de keffiyeh organisch ontstaan: via handelsroutes, lokale landschappen en de geschiedenis van vluchtelingen, en — bij Hirbawi's nieuwere ontwerpen — als bewuste eerbetonen aan specifieke Palestijnse steden, kampen en verhalen.
Weten wat de kleuren betekenen voordat je er een koopt of draagt, draait niet om anderen buiten te sluiten. Het gaat erom te weten wat je met je meedraagt. In deze gids wordt elke kleur belicht, aan de hand van de verhalen achter de ontwerpen.
Zwart en wit: de originele Palestijnse keffiyeh
Zwart-witte Palestijnse keffiyeh, geweven in de Hirbawi-fabriek in Palestina
De zwart-witte keffiyeh is wereldwijd de bekendste variant en wordt het sterkst geassocieerd met de Palestijnse nationale identiteit. Oorspronkelijk gedragen door de plattelandsbevolking die in de landbouw werkte, werd hij een symbool van verzet tijdens de opstand tegen het Britse koloniale bewind in de jaren 30 en sinds de jaren 60 hét embleem van de Palestijnse revolutie.
Hirbawi weeft verschillende varianten op het klassieke patroon: de omgekeerde keffiyeh, ontstaan toen Abu Mohammad Hirbawi merkte dat een filmnegatief het zwart en wit van een traditioneel ontwerp had verwisseld, en het gewoon zo maakte; de puur zwarte, met een zwart patroon op een zwarte achtergrond voor een strakkere, ingetogen uitstraling; en de witte Hirbawi-keffiyeh, met een geheel wit patroon dat doet denken aan de klassieke herdershoofddoek uit het Midden-Oosten.
→ Koop authentieke zwart-witte keffiyehs, geweven in Palestina.
Rood en wit: bedoeïenenerfgoed
Rood-witte keffiyeh, met bedoeïenenoorsprong, gemaakt in de Hirbawi-fabriek
De rood-witte keffiyeh, in Jordanië bekend als de shemagh of hatta, roept andere associaties op, geworteld in de bedoeïenencultuur en het Arabisch Schiereiland. De rode kleurstof kwam van oudsher van een lokale plant, en het patroon met dicht op elkaar staande rode ruiten op een witte achtergrond werd de standaard voor bedoeïenenstammen in het huidige Jordanië, Saoedi-Arabië en de Golfstaten.
In Jordanië is de rood-witte keffiyeh een nationaal symbool. Het Jordaanse leger draagt hem, en hij komt voor in traditionele klederdracht en bij officiële ceremonies. In de Golf zijn varianten van de rood-witte keffiyeh (soms ghutra genoemd in de geheel witte uitvoering) alledaagse hoofddeksels voor mannen in Saudi-Arabië, de VAE, Koeweit en Qatar. Daar dragen ze hem met de agal — het zwarte koord dat de doek op zijn plaats houdt.
Rood en wit worden minder geassocieerd met politieke solidariteitsbewegingen en meer met culturele en nationale identiteit in de bredere Arabische wereld. Het is niet beter of slechter dan zwart en wit — het verwijst simpelweg naar een andere regio en traditie.
→ Bekijk Hirbawi's rode keffiyehs.
Blauw: de zee, de lucht en alledaagse elegantie
De Yafa Hirbawi-kufiya, die de kuststad Yafa vertegenwoordigt
Blauw komt terug in verschillende Hirbawi-ontwerpen, elk verbonden met een andere Palestijnse stad en een ander water. De Tabariya-keffiyeh ontleent zijn blauwe kleur aan het Meer van Galilea — een wit visnetpatroon op een diepblauwe achtergrond met opvallende zwarte randen, als eerbetoon aan een vistraditie die teruggaat tot de tijd van Jezus. De Yafa-keffiyeh gebruikt een levendige blauwe zigzag op een diepzwarte achtergrond om de schoonheid aan zee van Jaffa vast te leggen, de grootste stad van historisch Palestina vóór de Nakba van 1948. De Nazareth-keffiyeh heeft een blauw patroon op een denimkleurige achtergrond, een weerspiegeling van de charme van de stad. En de Traditioneel blauw combineert een zwart visnetpatroon met een serene blauwe achtergrond en blauwe kwastjes — een verwijzing naar de uitgestrektheid van de zee en de lucht.
Blauw komt ook terug in ontwerpen als eerbetoon: de Bethlehem-keffiyeh combineert sereen blauw met saffraangeel, aubergine en mintgroen om het heilige, vredige karakter van de stad vast te leggen, en de Mar Elias-keffiyeh plaatst een blauwe zigzag op een levendige gele achtergrond als eerbetoon aan het 6e-eeuwse Mar Elias-klooster ten zuiden van Jeruzalem
→ Shop de blauwe keffiyeh-ontwerpen
Grijs: veerkracht en het recht op terugkeer

Het ontwerp Hirbawi's grijze Dheisheh is geïnspireerd op het vluchtelingenkamp Dheisheh
De Dheisheh keffiyeh - met een donkergrijze achtergrond, een zwart zigzagpatroon en lichtgrijze kwastjes - is vernoemd naar het vluchtelingenkamp Dheisheh bij Bethlehem. Het is een eerbetoon aan de veerkracht, de toewijding aan onderwijs en de levendige geest van een gemeenschap die haar identiteit onder de zwaarst mogelijke omstandigheden heeft weten te behouden.
Daarnaast combineert de Nablus keffiyeh een donkergrijs patroon met een lichtgrijze achtergrond, als eerbetoon aan de welsprekendheid en het vakmanschap waar de stad Nablus om bekendstaat. De effen grijze keffiyeh geeft de klassieke zwart-witte stijl een verfijnde, veelzijdige draai voor wie iets ingetogeners zoekt.
De kleuren van de vlag: onze revolutie en strijd
Hirbawi-keffiyeh met de Palestijnse vlag - zwart, rood en groen op wit
Een handvol ontwerpen van Hirbawi gebruikt de kleuren van de Palestijnse vlag rechtstreeks en ondubbelzinnig. De Palestijnse vlag keffiyeh combineert zwart, rood en groen op een witte achtergrond - op verschillende manieren te vouwen, zodat telkens een andere kleur opvalt. De Hurriya Freedom keffiyeh geeft dezelfde vier vlagkleuren (zwart, wit, rood en groen) een creatievere interpretatie, als statement over de voortdurende Palestijnse strijd voor bewegingsvrijheid en waardigheid. En de Palestina geborduurd keffiyeh toont de vlag zelf, geborduurd met traditioneel tatreez-naaiwerk op de klassieke zwart-witte basis.
→ Shop de keffiyeh met de Palestijnse vlag.
Gaza: een rijke en levendige cultuur
Hirbawi Gaza-keffiyeh - groen, geel, roze en bordeauxrood, met rode kwastjes
De Gaza-keffiyeh is een van Hirbawi's meest kenmerkende ontwerpen, en de kleuren worden vaak aangezien voor die van de Palestijnse vlag — maar dat zijn ze niet. Het patroon bestaat uit groen, geel, roze en bordeauxrood, met rode veters als eerbetoon aan de liefde van Gazanen voor pittig eten, waarin chili een vast ingrediënt is. Het kleurenpalet viert het klimaat en de eetcultuur van Gaza en verwijst niet naar een vlag. Het ontwerp is gemaakt voor mensen die Gaza nadrukkelijk willen noemen en de vreugdevolle, veerkrachtige geest van de bevolking willen vieren.
De Mar Saba: een woestijntint die verandert met het licht
Hirbawi Mar Saba-keffiyeh - gele en zwarte draden die van geel naar kaki en olijfgroen verschuiven
De Mar Saba-keffiyeh is vernoemd naar een klooster dat is uitgehouwen in de woestijnbergen bij Bethlehem. De achtergrond is geweven met gele en zwarte draden die een optische illusie creëren — afhankelijk van het licht verschuift de kleur van geelachtig naar kaki en olijfgroen. Het ontwerp is minimalistisch, met slechts twee franjes op de hoeken en zonder kant rondom, waardoor het een favoriet is onder wandelaars en avonturiers in de buitenlucht. Als het klassieke zwart-wit een politiek statement is, dan is de Mar Saba zijn stillere, meer beschouwende broer.
De Saoirse: groen, wit en oranje — Ierse solidariteit
Hirbawi Soarise-keffiyeh - groen, wit en oranje, als teken van Ierse solidariteit
Saoirse ("seer-sha") is het Ierse woord voor vrijheid. De Saoirse-keffiyeh ontleent zijn kleuren aan de Ierse vlag — groen, wit en oranje — als eerbetoon aan de veerkrachtige geest van het Ierse volk en de verbondenheid tussen Palestina en Ierland: twee volkeren die verbonden zijn door een gedeeld verlangen naar onafhankelijkheid en cultureel erfgoed.
De Rainbow: hoop, diversiteit en een betere toekomst

Rainbow Hirbawi-keffiyeh - hoop en diversiteit
Net zoals er na een storm een regenboog verschijnt, belichaamt de Rainbow-keffiyeh vrede en hoop op een betere toekomst in Palestina. Het kleurrijke patroon staat voor de diverse mensen van over de hele wereld die zich onverzettelijk inzetten voor een rechtvaardige wereld — een herinnering dat de strijd voor gerechtigheid in Palestina deel uitmaakt van een bredere, universele strijd voor vrede, gelijkheid en bevrijding.
Sheikh Jarrah: een gemeenschap geworteld in haar plek
Hirbawi-keffiyeh Sheikh Jarrah, geïnspireerd door de gemeenschap waarnaar hij is vernoemd
De groene draden van de Sheikh Jarrah keffiyeh staan voor de diepe wortels van de Palestijnse families die al generaties lang in deze wijk van Jeruzalem wonen — ze bouwen er huizen, stichten gezinnen en vormen een gemeenschap die de tand des tijds heeft doorstaan. Toen de families van Sheikh Jarrah internationaal in de aandacht kwamen omdat ze zich verzetten tegen pogingen van de Israëlische autoriteiten om hen uit hun huizen te zetten, werd deze keffiyeh een manier om te voorkomen dat hun verhaal in de vergetelheid zou raken. Het ontwerp gaat over de wortels van een specifieke gemeenschap, niet over een bredere beweging.
→ Koop de Sheikh Jarrah-keffiyeh.
Een keffiyeh kiezen met een bepaalde bedoeling
Er is geen verkeerde keuze, maar als je weet waar elk ontwerp voor staat, kun je bewust kiezen in plaats van zomaar iets te nemen. Hier is een beknopte gids:
- Zwart en wit — De klassieke Palestijnse nationale identiteit. Het meest algemeen herkenbare keffiyeh-ontwerp.
- Rood en wit — Bedoeïenenerfgoed en een van de twee klassieke keffiyeh-kleurencombinaties.
- Blauw (Nazareth, Tabariya, Yafa, traditioneel blauw) — De zee, de lucht en alledaagse elegantie, verbonden met specifieke Palestijnse steden.
- Grijs / Dheisheh — Een eerbetoon aan Palestijnse vluchtelingenkampen en de veerkracht van de mensen die er thuis zijn.
- Vlagkleuren (Palestijnse vlag, Hurriya Vrijheid, Palestijns geborduurd) — Een directe, ondubbelzinnige uiting van Palestijnse eenheid en de strijd voor vrijheid.
- Gaza — Een eerbetoon aan het klimaat, de keuken en de veerkrachtige geest van Gaza — geen verwijzing naar een vlag.
- Mar Saba — Voor wie zich aangetrokken voelt tot de Palestijnse geschiedenis buiten de huidige politieke situatie om — eeuwenoud, gelaagd en beschouwend.
- Saoirse — Voor wie zich persoonlijk verbonden voelt met de Iers-Palestijnse solidariteit.
- Regenboog — Hoop en diversiteit, en een verwijzing naar het universele karakter van de strijd voor gerechtigheid.

Alle kleuren, één fabriek
Welke kleur of welk ontwerp je ook kiest, elke keffiyeh uit de Hirbawi-collectie wordt geweven op dezelfde weefgetouwen in dezelfde fabriek in Hebron — de laatste kufiyafabriek die nog actief is in Palestina. De kleuren veranderen; de herkomst niet.
Een keffiyeh kopen bij Hirbawi is meer dan een sjaal kopen. Je koopt een stukje Palestijnse materiële cultuur, rechtstreeks van de mensen die de keffiyehs nog steeds maken, op de plek waar dat altijd al is gebeurd.
→ Shop alle keffiyehkleuren — geweven in Palestina.
Hirbawi-fabriek, de laatste kufiyafabriek in Palestina





























